dekalog spotera |
1. Podstawowymi zadaniami spotera są:
- zaabsorbowanie energii upadku [przez złapanie wspinającego się albo pchnięcie go w bok],
- zmienienie kierunku lotu - sprowadzenie spadającego na krasze,
- utrzymanie / przywrócenie pozycji pionowej spadającego [pamiętaj, że priorytetem jest chronienie głowy i kręgosłupa spadającego, dlatego za wszelką cenę należy uniknąć upadków na plecy / głowę].
2. O ile to możliwe, oczyść strefę upadku przed rozpoczęciem sesyjki boulderowej. Usuń gałęzie, kamienie, etc.
Jeśli nie da się usunąć jakiegoś wystającego kamienia / korzenia, przykryj go kraszami
[lub choćby plecakiem, czy liną]. Jeśli kamień jest bardzo wystający, dobrze jest narysować magnezją na kraszu punkt,
w którym kamień znajduje się pod kraszem. Dzięki temu spadający będzie widział, której strefy krasza unikać.
Może to zapobiec skręceniu kostki.
3. Analizuj i przewiduj kierunek upadku. Niestety nie masz dziesięciu par rąk, więc musisz cały czas kalkulować
ewentualną trajektorię lotu i w zależności od tego zmieniać swoją pozycję. Staraj się zawsze stać frontem do kierunku ewentualnego lotu.
4. Im większe przewieszenie, tym wyżej chwytaj tułów. Na płytkach / w terenie połogim, spoter z reguły ma nie
zawsze przyjemne zadanie chwycenia wspinającego za tyłek [no chyba że ma mamy do czynienia z atrakcyjną
przedstawicielką płci przeciwnej]. Natomiast im bardziej przewieszony teren, tym wyżej należy chwyta tułów
wspinającego - w dachu zazwyczaj przytrzymujemy barki.
5. Obserwuj cały czas pas / tułów wspinającego się. Nie rozpraszaj się na jego stopy, ręce. Nie pokazuj mu, gdzie
powinien postawić nogę lub gdzie ma chwyt - twoim zadaniem jest spoting, a nie pokazywanie sekwencji.
6. O ile to możliwe, stosujcie gang spoting. Szczególnie przydatne jest to przydługich baldach, połączonych z
trawersami. Pamiętajcie jednak o bardzo precyzyjnym podziale ról - kto odpowiada za jaki odcinek, kto przeciąga krasze,
na które miejsca należy szczególnie uważać etc.
7. To wspinający jest dowodzącym spoterów. To on prosi o spoting, to on rozstawia spoterów, tłumaczy sekwencję, wskazuje trudne miejsca,
mówi kiedy należy szczególnie uważać, wskazuje trajektorie ewentualnych lotów.
8. Nigdy nie dotykaj boulderującego, zanim nie odpadnie. Nawet gdy wspinający się przypadkowo kopnie spotującego w trakcie
strzału, dochodzi do tzw. touche, co automatycznie spala próbę pokonania boulderu.
9. Zawsze ostrzegaj wspinającego się, gdy przestajesz go spotować [np. gdy już jest za wysoko, aby spoting miał
jakikolwiek sens]. Dopóki tego nie zrobisz, odpowiedzialność za wyłapanie lotu spoczywa na tobie. Wspinający się musi mieć,
absolutną pewność, że dopóki go nie ostrzeżesz, jest przez cały czas uważnie spotowany. Jest to kwestia zaufania.
10. Ustalcie wcześniej strategię spotingu. Kto, kiedy i za co jest odpowiedzialny.
W trakcie pokonywania boulderu nie ma już za wiele czasu na konsultacje, a niedomówienia są pierwszym krokiem do wypadku.
na podstawie: John Sherman, Better Bouldering [A Falcon Guide, 1997]